Stephen Hawking: AI và robot sẽ cướp mất phần lớn công việc của tầng lớp trung lưu

Nếu như hồi xưa máy móc chỉ cướp mất công việc sản xuất truyền thống của tầng lớp lao động thì không lâu nữa, trí thông minh nhân tạo và sự phát triển của công nghệ tự động hóa sẽ tiếp tục lấy đi lượng lớn công việc của tầng lớp trung lưu, làm trầm trọng thêm sự bất bình đẳng và nguy cơ gây nên biến động chính trị. Đó là cảnh báo đáng sợ của giáo sư Stephen Hawking về mối đe dọa của AI và robot, đồng thời đưa ra dự đoán đáng sợ rằng "đây chính là phút giây nguy hiểm nhất của loài người."

Cu thể trong một chuyên mục đăng mới đây trên tờ The Guardian, giáo sư Hawking cho rằng: "Những dây nhà máy được tự động hóa đã lấy đi nhiều việc làm của con người trong công việc sản xuất truyền thống, và giờ đây sự chỗi dậy có thể sẽ tiếp tục thúc đẩy quá trình phá hủy công việc một cách sâu sắc hơn, đánh vào tầng lớp trung lưu và cuối cùng chỉ còn lại những công việc mang tính chăm sóc, sáng tạo hoặc có tính chất giám sát là còn tồn tại."

​

Không chỉ có giáo sư Hawking và ngày càng có nhiều chuyên gia lo ngại về ảnh hưởng của công nghệ tới lực lượng lao động trong thời gian vài năm cho tới vài thập niên tới. Họ sợ rằng một mặt sự tiến bộ của trí thông minh nhân tạo sẽ giúp tăng cường triệt để hiệu quả sản xuất công nghiệp, nhưng mặt khác nó cũng đẩy những người bình thường tới nguy cơ mất việc và bất ổn định bởi phần lớn việc làm đã được thay thế bằng máy.

Thực tế cho thấy công nghệ đã lấy đi nhiều công việc sản xuất truyền thống vốn đảm nhận bởi tầng lớp lao động, bây giờ công nghệ đã sắp sẵn sàng làm điều tương tự đối với tầng lớp trung lưu. Một nghiên cứu công bố hồi tháng 2 năm nay tiến hành bởi Citibank và Đại học Oxford đã dự đoán rằng 47% công việc tại Mỹ đang có nguy cơ bị tự động hóa. Tại Anh con số này là 35%, 77% đối với Trung Quốc và mức trung bình đối với các quốc gia thuộc Tổ chức hợp tác phát triển kinh tế OECD là 57%.

​

Hiện tại, 3 trong số 10 công ty có nhiều nhân viên nhất thế giới là Foxconn, Walmart và bộ quốc phòng Mỹ đang thay thế nhân viên bằng robot. Theo giáo sư Hawking, công nghệ tự động sẽ "lần lượt đẩy nhanh tốc độ bất bình đẳng kinh tế trên phạm vi toàn cầu. Internet và nhiều nền tảng khác cho phép một nhóm rất nhỏ các cá nhân có thể tạo ra nhiều lợi nhuận nhưng vẫn sử dụng rất ít người. Đây là điều không thể tránh khỏi bởi nó chính là sự tiến bộ nhưng mặt khác, nó cũng phá hoại xã hội."

Từ đó, ông cho rằng biến động về mặt kinh tế sẽ tạo tiền đề cho sự nổi dậy của phe cánh hữu tại các nước phương Tây: "Chúng ta đang sống trong một thế giới đang mở rộng, không hề thu hẹp,, bất bình đẳng tài chính mà trong đó, nhiều người không chỉ quan tâm tới những tiêu chuẩn cơ bản của cuộc sống mà còn nghĩ tới khả năng kiếm sống." Kết hợp với các yếu tố khác bao gồm cả bùng nổ dân số, biến đổi khí hậu, dịch bệnh,... giáo sư Hawking đưa ra cảnh báo đáng sợ rằng "khoảnh khắc nguy hiểm nhất trong sự phát triển nhân loại chính là đây. Loài người phải đoàn kết nếu muốn vượt qua những thách thức này."